Een week met Prop Roots

(Dit is Bericht uit Zaiwaland 2014-15) Verwacht in mijn schrijfsels niet al te veel analyses of feitelijkheden, maar vooral persoonlijke verhalen. Met name gerelateerd aan mijn levenswandel in het kader van onze NGO Prop Roots, in en rond een Jingpo-dorpje in één van Azië’s diepere socio-etnologische oksels, langs de Chinees-Birmese grens.

een welkomstdrankje van de sjamaan

’t Was ons weer een weekje. Zoals gebruikelijk niets aan die zogenaamde “feestdagen” gedaan, hoewel de data daarvan toevallig wel samenvielen met een paar andere grote of kleine gebeurtenissen hier. We hebben doorgaans veel bezoek. Zoals nu kunstschilder Wang Yun, die twee maanden bij ons inwoont om de kinderen tekenles te geven (gratis uiteraard). Hij is afgestudeerd aan China’s voornaamste kunstacademie dus hij kan wel wat. Een week lang op bezoek was Fu Lin, hoofd corporate social responsibility van diverse grote concerns en bovendien lid van Prop Roots’ officiële board of members. Al in 2009 was zij betrokken bij onze allereerste activiteit voor Jingpo-kinderen en bij de selectie van een goede plek om ons project te vestigen. Ter achtergrondinformatie: onze NGO Prop Roots helpt etnische Jingpo-kinderen zelfvertrouwen en perspectief te vinden via creativiteit, aanvullend onderwijs en interculturele communicatie, in een samenleving die al decennialang wordt overspoeld door drugs uit Birma. Wij wonen sinds twee jaar in een Jingpo-dorpje in ons eigen multifunctionele Prop Roots Huis. Bijna 25 jaar geleden kwam ik voor het eerst in dit gebied, toen nog puur voor onderzoek naar de taal Zaiwa en ben sindsdien nooit lang weggebleven.

25 december: sportdag op de lagere school in het dorp beneden. Het schoolhoofd, een etnische Zaiwa-Jingpo net als vrijwel al zijn leerlingen, vroeg mij weer naast hem de Manau-dans te leiden, iets wat ik altijd met liefde op me neem. Ja, dat zijn zwaarden. Derde kerstdag hielden we een ouderwetse picknick aan de rivier, de favoriete activiteit van de kinderen immers, en om Linda dat ook eens mee te laten maken. Behalve BBQen, dansen en keten konden we weer zwemmen in het frisse maar kraakheldere water van de stroom.

Mijn vrouw Li Yang, Prop Roots’ multitasking meesterbrein, had het in ons Prop Roots Huis te druk met regeldingen en zodoende verdeelden wij onze taken en nam ik onze gasten mee op stap, naar mijn “ouwe” dorp Loilung. Voor de Loilungers tel ik mee als familie. In mijn geboortestad Dordrecht ervaar ik ook zoiets: dat ik aan het gelaat meen te kunnen zien of iemand uit de streek afkomstig is of niet, grotendeels een illusie maar wel aangenaam. Eerst bezochten we het gehucht Utyeng, waar ik ook al tig jaar kom, verstopt achter de Loilung-berg maar door een simpele hangbrug verbonden met Kachin State in Birma. Die staken we dus over om het grote vluchtelingenkamp te bezoeken, waar voor de burgeroorlog gevluchte etnische Kachin/Jingpo al jaren blijven binnenkomen. Li Yang had een grote doos met cadeautjes voor de kinderen meegegeven, teken- en leesmateriaal uit eigen voorraad. De Birmese centrale overheid is al jarenlang in oorlog met de Kachin=Jingpo-guerilla’s, gelukkig net ver genoeg van ons vandaan. “Kachin” is een andere naam voor “Jingpo”, als volkerengroep. “Jingpo” (Jinghpaw) is ook de naam van de voornaamste voertaal in Kachin State, maar dat spreekt slechts een minderheid van de Jingpo in China. Die spreken weer vooral Zaiwa, dat op Birmees grondgebied juist weer een kleine taal is. Vandaar wellicht dat de oorlog in Birma voor de meeste Chinese Zaiwa-Jingpo toch een beetje “ver van het bed” is.

vluchtelingenmeisjes © Wang Yun

Onze gasten vielen met hun neus in de boter: de jaarwisseling viel toevallig samen met de jaarlijkse opknapbeurt van de ceremoniële plaats ter aanbidding van de geesten, op de top van de Loilung-berg boven mijn “ouwe” dorp: een intensieve sociale aangelegenheid puur voor de dorpelingen onderling.

aankomst op de top

sjamaan aan het werk

Vanaf de top heb je aan drie windrichtingen uitzicht op Birmees grondgebied, voor zover het subtropische bos het uitzicht niet belemmert. Mannen waren in de weer met voorbereidselen zoals het vlechten van ceremoniële mandjes voor de te offeren kippen, of het roosteren van vers vlees op allerlei vuurtjes. De twee sjamanen reciteerden lang en veel. Alles heel gemoedelijk en voorlopig men only. Na een wat kille overnachting werden twee forse runderen, nóg eens vier varkens en een heleboel kippen ritueel geslacht (foto’s toon ik slechts op verzoek) en na dit ceremoniële en ook wel bloedige gedeelte arriveerden de meeste dorpelingen, inclusief veel vrouwen en kinderen, voor een reeks picknicks die voortging tot minstens de volgende dag. Behalve voor de geesten was dit toch vooral voor de mensen zelf een belangrijke sociale happening.

Het was al ruimschoots donker toen we (100 kilometer verwijderd) de helling opreden van ons Prop Roots Huis, dat er van buiten prachtig uitziet met al die warme lichtjes. Li Yang had weer eens niet stilgezeten. In ieder sfeervol hoekje werden we gewaar van onze “simpele dorpskinderen” die gemoedelijk verwikkeld waren in activiteiten zoals piano- en gitaarspel, Chinees schaken, of huiswerkklasjes onder leiding van vrijwilligers. Li Yang geeft zowel intensieve individuele aandacht aan ieder kind als dat zij een continue stortvloed aan regeldingen, communicatietaken en grote plannen weet te verwerken. In ieder volgend blog zult u over nieuwe, verrassende ontwikkelingen kunnen horen van ons project, waar in China steeds meer om te doen is. Trouwens, komend weekend vindt er op ons terras voor het eerst een benefietconcert plaats, dat wijd zal uitwaaien over de diverse dorpen in de omtrek.

Wij wonen en werken in het Prop Roots Children’s Activity Center dat wij op eigen houtje hebben laten bouwen in een dorpje van de Jǐngpō-minderheid hier in het Chinees-Birmese grensgebied. De Jingpo-kinderen zijn integer en sociaal en spreken meerdere talen. Ze zijn verrekte handig en zitten vol artistiek talent en kennis over de hen omringende natuur. Maar de gevaren van ledigheid en drugs liggen overal op de loer en het onderwijs is benedenmaats. Wij verhogen hun zelfvertrouwen en gevoel voor individualiteit en verlenen hen een platform voor hun creativiteit. Aanleiding voor onze vestiging hier was mijn hechte band met de Jingpo door de jaren heen waarin ik onderzoek deed naar hun Zǎiwà-taal, en dat we wisten dat we iets aan de sociale problemen zouden kunnen doen, met name voor de kinderen. Ikzelf ben al 25 jaar “Chinees”, sinoloog en ’s werelds Zaiwa-specialist, maar verder vooral kunstenaar gebleven (ik schilder en maak muziek). Zonder mijn vrouw Lǐ Yáng was er geen Prop Roots. Zij was jarenlang juriste en Communications-expert voor internationale grote NGO’s. PROP ROOTS is een kristallisatie van ons beider achtergronden, en het bewijs dat zélfs in China grassroots en non-profit mogelijk zijn! Heel veel links, zoals naar documentaires over ons, vindt u hier. Mijn persoonlijke blog heet trouwens “Planet Zaiwa”.  

Hier is nog een recent Nederlandstalig artikel.

Advertisements
This entry was posted in Anton Lustig, Bericht uit Zaiwaland, Prop Roots and tagged , , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

8 Responses to Een week met Prop Roots

  1. Rob Alberts says:

    Je hebt mij enthousiast gemaakt.
    Ik wil een blog over jou, jullie en de mooie dingen van het leven gaan schrijven.
    Ik ga er mee aan de slag.

    Bewonderende groet,

  2. Anton Lustig says:

    ‘k Voel me blij en vereerd 🙂

  3. Die laatste foto is geweldig, zo ziet het er in Lapland ook uit, maar dan met sneeuw.
    Weer een interessant epistel in de Prop Roots saga.

  4. Cor Verhoef says:

    Ning en ik zitten er hard over te prakkedenken om langs te komen en een week of wat de handen uit de mouwen te steken. Zo duur zijn die tickets naar Kunming nu ook weer niet. Prachtig wat jullie aan het doen zijn

  5. Pingback: Mooie mensen, mooie momenten | Blogger uit Amsterdam-ZuidOost

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s