Het tweede Boekske

PaulIk heb gebruik gemaakt van de “midterm” examenweek in mijn huidige MOOC studie (dat examen heb ik Maandag even afgehandeld) om weer eens een sappig boekje te lezen. Ik zeg boekje, want met slechts 400 pagina’s in de Zweedse hard-cover uitgave was Dandy een derde korter dan het eerste deel uit de serie De Grote Eeuw van Jan Guillou.

Ik besprak dat eerste deel, De Bruggenbouwers uit 2011, al eerder. Het was een lekkere, historische avonturenroman met een van het gemiddelde afwijkende invalshoek, namelijk een Duitslandvriendelijke, hetwelk Guillou op kritiek kwam te staan, vooral uit Joods/Israëlische kringen. Ook in de roman Dandy (2012) wordt het Duitsland van het begin van de twintigste eeuw in positieve termen afgeschilderd.

Omslag van de Zweedstalige versie van de romanDandy (De Nederlandse titel is “Dandy uit het Noorden”) beschrijft de wederwarigheden van Sverre, de jongste van de drie broers Lauritzen, die al in het begin van De Bruggenbouwers  verdwijnt naar Groot Britannië met zijn minnaar, een Engelse lord. Het verhaal pakt hen op wanneer ze in Engeland zijn gearriveerd. Groot Brittannië had in die tijd, na het geruchtmakende proces tegen Oscar Wilde, een zeer vijandig klimaat waar het “sodomieten” betrof. Deze dreiging die vooral uitgaat van de boulevardpers speelt in het boek constant mee op de achtergrond en vormt een motief voor een deel van de handeling.

Zowel Sverre als zijn, steenrijke earl, Albie zijn gediplomeerde ingenieurs, maar machinebouw en spoorwegtechniek komen in dit boek nauwelijks aan bod. De lord en zijn “goede vriend” zijn namelijk kunstminnaars en Sverre ontpopt zichzelf als kunstschilder. Zoals alle Guillou-helden blijkt Sverre briljant te zijn en dankzij Albie verkeert hij continu in upper-class kringen.

De omslag van de Nederlandse vertalingDe kring waarin Sverre en Albie met name verkeren is de Bloomsbury groep. Een losse samenhang van de vrienden, minnaars en familie van een aantal vooraanstaande Cambridge alumni. De beroemdste leden van deze groep bohemiens waren Lytton Strachey (kende ik van de film Carrington), Virginia Woolf (Mrs. Dalloway), E.M. Forster (A Passage to India) en John Maynard Keynes (uiterst invloedrijk econoom). Sverre is de meest vooraanstaande schilder in de groep en speelt een rol in de pogingen van de groep om (Franse) post-impressionistsiche kunst te introduceren in Groot Brittannië (maar de Britse cultuurbarbaren weten dat natuurlijk niet te appreciëren).

De Bloomsbury groep omvat meerdere homosexuelen en daarom voelen Sverre en Albie zich er zo thuis. Guillou’s keuze om een homosexueel als hoofdpersoon op te voeren is  vooruitstrevend (gezien zijn brede publiek), maar het lijkt alsof hij zich niet goed in zijn held kan verplaatsen wat de mannenliefde betreft: geen onbeschroomde, stomende vrijscènes dus, in tegenstelling tot broer Oscar’s liefdesdaden in het eerste boek. Guillou wekt de indruk alsof de halve Britse elite bestaat uit closet-gays, maar de uitwerking van die observatie blijft bloedeloos. Kleurrijker zijn de passages waarin hij, naast de Britse koloniale politiek, Winston Churchill,  de riooljournalistiek, de oorlogshetsers en de suffragettes van Pankhurst aan de kaak stelt.

Over het algemeen leest het boek goed door en het is grappig voor geïnteresseerde lezers hoe Guillou zijn fictieve hoofdpersonen telkens in aanraking weet te brengen met historische personages van uiteenlopende aard. Dandy is echter niet zo afwisselend als De Bruggenbouwers omdat het slechts het perspectief van één broer betreft. Daarnaast heeft het verhaal, meer nog dan het eerste deel in de serie, een paar wendingen die geforceerd aandoen. Een reis van Sverre en Albie naar Brits Oost-Afrika is duidelijk geconstrueerd om een eventuele confrontatie met broer Oscar mogelijk te maken (Ik verwachtte dat Karen Blixen ook op de een of andere wijze in het verhaal zou figureren, maar dat was niet het geval, hoewel haar minnaar Denys Finch-Hatton wel komt opdraven). Een andere kunstgreep wordt door Guillou toegepast om te verklaren waarom we nooit van de meesterlijke kunstschilder Sverre Lauritzen en zijn grote post-impressionistische collectie gehoord hebben.

Het boek eindigt met een nogal wel zo tamelijk toevallige ontmoeting van de drie broers Lauritzen in Berlijn na de Eerste Wereldoorlog en hun onmiddellijke verzoening. Daarmee is dan het toneel vrij voor een volgend deel van de serie dat in het interbellum zal spelen. Ik zal het zeker lezen…

Advertisements
This entry was posted in Boekbeschrijving, Paul Nijbakker and tagged , , , , , . Bookmark the permalink.

9 Responses to Het tweede Boekske

  1. Bedankt voor het lezen!
    Geen aanrader dus.

  2. zelfstandigjournalistantwerpen says:

    Kan nu ook niet zeggen dat ik het direct aanschaf na jouw recensie.

  3. @afterallart,
    Het hangt ervan af waarvoor je het leest; het zijn jongensboeken voor volwassenen, populair-historische reislectuur.
    @ZJ,
    Je kan het t.z.t. vast lenen van de bieb 😉 Ik heb net gelezen dat de NL vertaling in Februari al is verschenen. Kzal de omslagfoto in het blogje inpassen.

  4. Leerzaam Cor.

    Prettig weekend.

  5. cor verhoef says:

    Puike recensie. Het lijkt me echter een onmogelijke opgave om het boek hier ergens op te duikelen.Over boeken gesproken, heb jij ‘Bonita Boulevard’ van Peter Buwalda gelezen?

  6. @Cees,
    Het boek of mijn stukje?
    @Cor,
    Het zal ongetwijfeld ook in het Engels zijn vertaald, dus misscien komt ie ook nog wel in de Bangkokse boekwinkels. En ik ken noch Buwalda (broer van Andy?), noch zijn boek.

  7. cor verhoef says:

    Paul,het leest, hoe zal ik het zeggen, nee, je verdwijnt er in. En ik houd normaal gesproken niet eens van fictie. Gaat dat zoeken,gaat dat kopen.

  8. Pingback: Reality en de Historische Werkelijkheid | Het Triumvieraat

  9. Pingback: Tussen Rood en Zwart is Grijs Boekske | Het Triumvieraat

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s