Fins Filmblogje: Melodrama à la finnoise

PaulOp het blog van Marjelle maakte ik onlangs de opmerking dat de film Dancer in the Dark van Lars von Trier een onversneden melodrama is. De term melodrama wordt tegenwoordig vaak opgevat als een negatief stempel, maar het is objectief gesproken gewoon een genre, waarin zowel goede als slechte werken te vinden zijn, net als bij alle andere genres.

Het is helemaal niet zo makkelijk om een effectief melodrama te maken zonder oversentimenteel (en daarmee voor het publiek belachelijk) over te komen. Het vereist dat het publiek zich emotioneel identifieert met één van de hoofdrolspelers, zodat de filmmaker daarop die emoties kan manipuleren. De actie komt daarbij op het tweede plan. Meestal handelt het om het tot tranen toe bewegen van de toeschouwers uit bewondering voor de onzelfzuchtige nobele daden van een held of het tragische lot van een heldin (M/V). Hele generaties hebben gesnotterd bij het zien van The Champ (1979; Paps offert zich op uit liefde voor zijn zoontje), of Love Story (1970; Zij sterft juist als haar onmogelijke liefde werkelijkheid is geworden). Minder bekend, maar niet minder effectief is bijvoorbeeld Secrets and Lies (1996) van Mike Leigh waarin de emoties schrijnend echt overkomen door de improvisaties van de cast, net als in het Nederlandse ziekenhuisdrama Opname uit 1979.

In de Finse cultuur is het openlijk uiten van emoties not done. De Finnen zijn introvert (zolang ze nuchter zijn in ieder geval) en hebben de neiging om bij emotionele stress de natuur in te trekken (misschien met enkel een fles vodka als gezelschap). Het is daarom niet gemakkelijk om in de Finse filmografie een onversneden melodrama te vinden. De film die het dichtst in de buurt komt is Menolippu Mombasaan (”Enkele reis naar Mombasa”, 2002).

Het is een romantische road movie over twee jongens die lijden aan terminale kanker. Ze komen elkaar tegen in het ziekenhuis en de serieuze Pete wordt op sleeptouw genomen door de wanhopig levenslustige Jusa. Jusa droomt ervan om vóór zijn dood een lekker stuk aan de haak te slaan op het paradijselijke strand van Mombasa (zoals dat wordt bezongen in het nummer Mombasa, een sentimentele zomerhit uit 1975 van de zangeres Taiska – een soort Finse Bonny St. Clair). Pete droomt ervan rock gitarist te worden met zijn droommeisje aan zijn zijde.

De jongens ontsnappen uit het ziekenhuis om Jusa’s droom te verwezenlijken, maar Pete wil eerst nog zijn grote liefde Kata opzoeken in Lapland…, en al die tijd spoedden de zandkorrels zich door de zandloper… De humor en de vriendschap van de jongens, de ingetogen Finse liefdesgeschiedenis en de uitbundige Finse natuur werken samen om deze film de moeite waard te maken. Uiteindelijk halen de jongens Mombasa niet (dat zal ook aan het budget gelegen hebben), maar de film arriveert wel waar ie wezen wil.

De volgende clip toont de rock band Denigrate, die een rol speelt in de film, met een cover van het nummer Mombasa, afgewisseld met scenes uit de film.

Advertisements
This entry was posted in Filmbeschouwing, Paul Nijbakker and tagged , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s