Standplaats Tornio: Kreeftenfestijn…

PaulWellicht herinneren de grootgegroeide kijkbuiskinderen zich nog Emil in Lönneberga, het vlasblonde Zweedse boerenzoontje, geschapen door Astrid Lindgren, die in elke kijkbuisaflevering zijn vader tot wanhoop dreef. In één van de episodes gaat Emil met de knecht Alfred en de rest van de familie op een nachtelijke kreeftevangst in de rivier en de oogst is een hele emmer rivierkreeftjes, die voor veel hilariteit zorgen als ze ’s nachts ontsnappen, maar die prima smaken wanneer ze, na wederom ingevangen te zijn, worden genuttigd in de familiekring.

Ingevroren kreeftjes

Kreeftjes eten is een Zweedse traditie. In de buurlanden kijkt men er nauwelijks naar om.

De eerste donderdag in Augustus is traditioneel de dag waarop in Zweden zoetwaterkreeftjes gevangen en verkocht mochten worden. Vandaag de dag geldt die regel niet meer, maar Augustus blijft de tijd van de zogeheten kreeftpremière. Supermarkten verkopen grote hoeveelheden voorgekookte, ingevroren zoetwaterkreeftjes en bijbehorende feestparafernalia als lampions, punthoedjes, slabben en servetten. De kreeftjes worden meest geimporteerd uit landen als Turkije, Spanje en China, want in Zweden zelf kan het aanbod van kreeftjes niet aan de vraag voldoen. De inheemse rivierkreeft wordt trouwens verdrongen in Zweedse wateren door de uit Amerika geimporteerde signaalkreeft welke drager is van een schimmelinfectie die voor de Europese zoetwaterkreeft dodelijk is. Gelukkig smaakt de signaalkreeft even goed dus de kreeftpremière blijft als traditie overeind en kreeftenfeestjes worden in heel het land en ook in (Zweedstalige) delen van Finland gehouden.

Traditioneel werden de kreeftjes gekookt in zout water met veel kroondille en de volgende dag koud genuttigd. Tegenwoordig komen de kreeftjes met kookvocht en al ingevroren uit de diepvriezer. Persoonlijk geeft ik er de voorkeur aan om ze na ontdooien even in kokend water te dompelen aangezien dat de smaak oppept. Ze worden geserveerd met verschillende smörgåsbord gerechten, zoals garnalensalade, ingelegde haring en diverse broodsoorten. En daarbij drinkt men dan ijskoude akvavit, een brandewijn op basis van karwijzaad en anijs. Wie dat niet verdraagt kan bier of limondade nemen, maar dat geeft niet hetzelfde cachet, natuurlijk.

Tafel met de ingredienten van een kräftskiva

Op bovenstaande afbeelding mijn feestmaal: van links naar rechts: broodmandje met Fins roggebrood, rieska (lokaal platbrood) en Zweeds rondbrood, akvavit, bord met kreeftjes, Zweedse aardappelsalade, Zweedse smeerkaas met schaaldierensmaak, brie, bord met kreeftje en brood met skagenröra (schaaldierensalade). De borden zijn van Ikea, het glaasje van Aarikka.

Het eten van de kreeftjes is een slordige en luidruchtige bedoening. Er zit niet bar veel vlees in zo’n beestje en het is een heel gepeuter om het uit het pantser te krijgen. Krachtig slurpen en zuigen zijn dan ook onderdeel van de pret. De slabben en servetten zijn om deze reden allesbehalve overbodig. Gedurende het demontageproces van de unfortuinlijke geleedpotigen moet er regelmatig geproost worden en als de drank eenmaal in de man is wil er ook nog wel eens spontane samenzang ontstaan. De edele tradititie van het drinklied dient in stand gehouden te worden. Supa, dricka, och ha sin flicka, är vad Sankte Fredman lär. Skål!

Advertisements
This entry was posted in Paul Nijbakker, Standplaats Tornio and tagged , , , . Bookmark the permalink.

One Response to Standplaats Tornio: Kreeftenfestijn…

  1. Pingback: Standplaats Tornio: Surströmming | Het Triumviraat

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s